W artykule „Progresywny podatek Belki podniósłby dobrobyt Polaków, ale… [BADANIE]” opublikowanym na portalu Obserwator Gospodarczy przedstawiono analizę efektów, jakie mogłaby przynieść progresywna wersja podatku Belki, czyli podatku od zysków kapitałowych. Artykuł odnosi się do najnowszych wyników badania ekonomicznego i zawiera komentarze ekspertów, w tym wypowiedź Piotr Denderskiego, naszego eksperta.
Badanie wskazuje, że wprowadzenie progresywnego podatku Belki mogłoby:
- zwiększyć dobrobyt społeczny o około 6 % dzięki łagodzeniu nierówności majątkowych i redystrybucji środków w kierunku mniej zamożnych gospodarstw domowych,
- wzmocnić dochody mniej zamożnych Polaków, co ma potencjał do zmniejszenia różnic społeczno-ekonomicznych w Polsce,
- przyczynić się do bardziej zrównoważonego systemu podatkowego poprzez większe obciążenia dla osób o wyższych zyskach kapitałowych.
Jak w Polsce rozkładają się aktywa finansowe oraz kto faktycznie czerpie z nich dochody? Najnowsze dostępne dane na ten temat pochodzą z 2016 roku. Na ich podstawie ekonomista Piotr Denderski w artykule naukowym zatytułowanym „O opodatkowaniu dochodów z aktywów finansowych w Polsce” stworzył zamieszczony poniżej wykres.
Ekonomista Piotr Denderski postanowił sprawdzić, jak w warunkach opisanej w poprzednich akapitach heterogeniczności aktywów oraz ich zróżnicowanej zyskowności funkcjonowałoby w Polsce wdrożenie silnie progresywnego podatku Belki neutralnego dla budżetu, to jest takiego, który nie zwiększałby dochodów państwa, ale też ich nie obniżał. Decyzja o przyjęciu neutralności budżetowej wynikała z faktu, że takie założenie pozwala wyizolować bezpośrednie efekty przejścia na podatek progresywny, bez zniekształcania analizy potencjalnymi konsekwencjami zmian po stronie wydatków publicznych.
W celu ustalenia wpływu reformy badacz postanowił stworzyć model polskiej gospodarki. W jego ramach stworzył sztuczną gospodarkę Polski, którą „zaludnił” osobami podejmującymi decyzje o oszczędności, konsumpcji, inwestycjach itd. Następnie ten model skalibrował, czyli dobrał parametry w taki sposób, aby gospodarka zachowywała się tak jak ta prawdziwa. Na końcu w celu oceny zmian ogólnego dobrobytu zsumował on użyteczność wszystkich agentów w gospodarce, na którą składa się użyteczność płynąca z konsumpcji (im więcej konsumujemy, tym większy nasz dobrobyt) oraz nieprzyjemność płynącą z pracy (im więcej pracujemy, tym więcej mam z tego nieprzyjemności).
Z zastosowanego modelu wynika następujący wniosek, progresywny podatek Belki podnosi społeczny dobrobyt o 6 proc., wyłącznie z powodów dystrybucyjnych. Po pierwsze, dzięki redystrybucji od osób zamożnych do uboższych, zwiększa on konsumpcję wśród tych drugich relatywnie bardziej, niż obniża ją wśród tych pierwszych. Po drugie, ogranicza nierówności majątkowe, co również z punktu widzenia społecznego dobrobytu jest korzystne. Jednocześnie wzrost łącznego dobrobytu nie oznacza poprawy sytuacji wszystkich grup. Dobrobyt Polaków posiadających znaczne aktywa finansowe po reformie jest niższy niż przed jej wprowadzeniem.
Powyższy wpis powstał na podstawie badania dr. Piotra Denderskiego. Publikacja i komentarz znajdują się na stronie obserwatorgospodarczy.pl Zapraszamy do przeczytania całego artykułu.
Teksty takie jak ten powstają dzięki wsparciu naszych patronów. Jeśli nasza misja jest Ci bliska, możesz zostać jednym z nich lub zachęcić do tego znajomych.
